Sobirov Bobur Zokir o‘g‘li

Sobirov Bobur Zokir o‘g‘li o‘z hayotini Surxondaryo viloyatining Boysun tumanida davom ettiradi. Uning yashash hududi haqidagi ma’lumot tarjimai holning muhim boshlang‘ich nuqtasidir: kasbiy va ilmiy faollik aynan shu hayotiy makondan turib olib boriladi. U pedagogika sohasida faoliyat yuritadi. Taqdim etilgan ma’lumotlarda muayyan lavozim yoki muassasa nomi keltirilmagan bo‘lsa-da, uning soha vakili sifatidagi yo‘nalishi izchil va aniq ko‘rsatilgan.

Pedagogik mehnat inson bilan ishlash, bilim va qadriyatlarning uzviyligini anglashni talab qiladigan yo‘nalishlardan biridir. Uning fikrlarida jamiyat va davlat manfaatini ustun bilish, millatni qadrlash, vatanni sevish kabi tushunchalarning markazda turishi shu kasbiy maydon bilan hamohang ko‘rinadi. Bunday qarashlar uning pedagogik faoliyatining kundalik mazmuni haqida qo‘shimcha fakt bermaydi, biroq u ta’lim va tarbiya masalalariga qanday qadriyatlar orqali yondashishini anglashga imkon beradi.

Nomzod o‘zini qisqa tarzda pedagogika sohasi vakili, respublika tanlovi g‘olibi, ilmiy maqola muallifi, kitobxon va ota deb ifodalaydi. Bu ta’rifdagi har bir unsur alohida hayotiy yo‘nalishni ko‘rsatadi. Kasbiy faoliyat bilim bilan ishlashni anglatadi; maqola muallifligi fikrni yozma shaklda bayon etish tajribasini bildiradi; kitobxonlik muntazam o‘qish ehtiyojini ifodalaydi; otalik esa uning hayotida oilaviy mas’uliyat borligini ko‘rsatadi. Shu qirralar birgalikda uning faoliyat doirasini belgilaydi.

Uning muhim yutuqlaridan biri respublikadagi oliy ta’lim muassasalari talabalari o‘rtasida o‘tkazilgan «Qonun korrupsiyaga qarshi kurashishda eng samarali qurol» respublika tanlovida 1-o‘rinni egallaganidir. Tanlov nomining o‘zi korrupsiyaga qarshi kurashda qonunning o‘rni masalasiga bag‘ishlanganini ko‘rsatadi. Talabalar orasidagi bunday natija uning bu mavzu doirasidagi ishtiroki va tayyorgarligi e’tirof etilganini anglatadi.

Mazkur 1-o‘rin uning tarjimai holidagi aniq, o‘lchab bo‘ladigan natijalardan biridir. U bu yutuqni umumiy tarzdagi faoliyat emas, muayyan tanlovdagi birinchi o‘rin bilan belgilaydi. Bu faktni ortiqcha talqin qilmasdan aytganda, uning ta’limiy muhitdagi tanlovlarga jalb bo‘lgani va ularda yuqori natija qayd etgani ko‘rinadi. Respublikadagi oliy ta’lim muassasalari talabalari ishtirok etgan maydonda bunday o‘rin egallash uning o‘z ustida ishlash yo‘lidagi muhim bosqichlardan biri bo‘lgan.

Uning hayotiy qarashini tushunishda bu natijani qiyinchiliklar haqidagi fikrlari bilan birga ko‘rish mumkin. U oliy ma’lumotli bo‘lish, respublikada o‘z o‘rni va e’tiboriga ega lider shaxs darajasiga yetish yo‘lida uchragan har bir qiyinchilik, mashaqqat va orttirilgan tajribani ahamiyatli deb biladi. Bu yondashuvda muvaffaqiyat tayyor holatda keladigan hodisa sifatida emas, bosib o‘tilgan yo‘lning mahsuli sifatida talqin etiladi. Tanlovdagi 1-o‘rin ham aynan shunday umumiy tajribaning ko‘rinadigan natijalaridan biri sifatida o‘rin oladi.

2024–2025-yillarda u MDH davlatlari o‘rtasida o‘tkazilgan xalqaro ilmiy maqolalar tanlovida faol ishtirok etdi. Ushbu davr va tadbir nomi uning faoliyati respublika miqyosidagi tanlovlar bilangina cheklanib qolmaganini ko‘rsatadi. Maqola tanlovi uning ilmiy mavzularni yozma shaklda yoritish, fikrini matn orqali ifodalash va xalqaro doiradagi tanlov jarayonida qatnashish yo‘nalishidagi tajribasiga oid ma’lumotdir.

Mazkur ishtirok natijasida unga «Eng yaxshi xizmatlari uchun» hamda «Yurt iftixori» esdalik nishonlari berilgan. Bu ikki nishon tarjimai holida nomma-nom qayd etilgan bo‘lib, 2024–2025-yillardagi xalqaro ilmiy maqolalar tanlovidagi faol qatnashuv bilan bog‘langan. Nishonlarning o‘zi uning e’tirof etilganini bildiradi, lekin ular berilgan ishlarning mavzusi yoki maqolalar soni haqida ma’lumot yo‘q. Shuning uchun uning faoliyatini aynan mavjud dalil doirasida — faol ishtirok va ikki esdalik nishoni bilan tavsiflash muhimdir.

Uning ilmiy maqolalari turli xalqaro jurnallarda chop etilgani ham qayd qilingan. Bu maqolalar uchun sertifikat bilan taqdirlangan. Jurnallar nomi, nashr sanasi va maqolalar mavzulari berilmagan bo‘lsa-da, chop etilish hamda sertifikat mavjudligi uning ilmiy yozuvga e’tiborini tasdiqlaydi. Tanlovlardagi ishtirok, maqolalarning jurnallarda e’lon qilinishi va sertifikat bilan taqdirlanish birgalikda uning ilmiy faoliyatida yozma mehnat alohida o‘rin tutishini ko‘rsatadi.

U 2021-yilda O‘zbekiston Respublikasi Mustaqilligining 30 yilligi esdalik nishoni bilan taqdirlangan. Sana va nishonning to‘liq nomi uning yutuqlari qatorida alohida ahamiyatga ega. Bu e’tirof keyingi yillardagi xalqaro maqolalar tanlovi doirasida olingan nishonlardan vaqt jihatidan oldin turadi va uning faol yo‘li bir necha davrni qamrab olishini anglatadi.

Taqdirlashlar ro‘yxatida uch xil nomdagi esdalik nishoni tilga olinadi: O‘zbekiston Respublikasi Mustaqilligining 30 yilligi esdalik nishoni, «Eng yaxshi xizmatlari uchun» va «Yurt iftixori». Ularning har biri alohida nom bilan qayd etilishi biografik ma’lumotning aniqligini saqlashga imkon beradi. Bu nishonlarni umumiy mukofotlar deya birlashtirib yuborish ularning mazmuni va berilgan davrini yo‘qotishga olib kelgan bo‘lar edi.

Uning yutuqlari orasida sertifikat ham bor: turli xalqaro jurnallarda chop etilgan ilmiy maqolalari sertifikat bilan taqdirlangan. Sertifikat, tanlovdagi 1-o‘rin va esdalik nishonlari bir xil turdagi e’tirof emas. Biri nashr faoliyatiga, biri tanlov natijasiga, boshqalari esa esdalik nishonlari bilan ifodalangan e’tirofga taalluqlidir. Shu bois uning yo‘li turli shakldagi natijalar orqali ko‘rinadi: yozish, tanlovda qatnashish va taqdirlanish bir-birini to‘ldirgan.

Uning hayotda kreativ yondashuv bilan ish tutishida Sirdaryo viloyati hokimi Erkinjon Turdimov asosiy o‘rin tutadi. Bu ta’sir haqida keltirilgan ma’lumot nomzodning ijodkorona yondashuvni shaxsiy rivojlanishida muhim deb bilishini ko‘rsatadi. U aynan Erkinjon Turdimovni bunday yondashuvda asosiy o‘rin tutgan shaxs sifatida tilga oladi. Ta’sirning qaysi uchrashuv, asar, nutq yoki voqea bilan bog‘liqligi ochiqlanmagan, biroq uning nomzod qarashlaridagi o‘rni aniq qayd etilgan.

Kreativ yondashuv uning yutuqlari haqidagi ma’lumotlarda bevosita izohlanmagan bo‘lsa ham, ta’lim sohasi, tanlovlar va maqola yozish faoliyati bilan bir qatorda tilga olinishi e’tiborlidir. Bu yondashuv yangi fikrni shakllantirish, masalaga bir yoqlama qaramaslik va tajribani qadrlash istagida namoyon bo‘lishi mumkin. Biroq uning aniq usullari haqida ma’lumot berilmagani sababli, kreativlikni uning o‘zi e’tirof etgan hayotiy yo‘nalish sifatida qabul qilish to‘g‘riroqdir.

Uning hayotiy qarashi quyidagicha ifodalangan: «Kimdir men haqimda fikr bildirishdan avval men bo‘lib ko‘rishi kerak». Bu iqtibos boshqalarning bahosi va shaxsning bosib o‘tgan yo‘li o‘rtasidagi farqni ta’kidlaydi. U ilgari «Sendan hech kim chiqmaydi», «Bizning avlodimizdan o‘qigan chiqmagan» kabi tanqid va bosimlarni boshdan kechirganini bildiradi. Shuning uchun uning nazarida har bir qiyinchilik, mashaqqat va orttirilgan tajriba ahamiyatga ega. Bu qarash sabr bilan mehnat qilish va insonning yo‘lini uning ichki kurashlaridan ajratmaslik zarurligini ko‘rsatadi.

Uning liderlik haqidagi qarashi insoniylik mezonlariga tayangan. Uning fikricha, insoniy jihatdan yuksak kamolotga erishgan, sabr va qanoat bilan to‘yingan, o‘zining namunali xislatlari bilan o‘zgalarga har doim o‘rnak bo‘la oladigan, jamiyat va davlat manfaatlarini ustun bilgan, millatini qadrlaydigan, vatanini sevadigan har qaysi shaxs liderdir. Ushbu ta’rifda liderlik mansab yoki tashqi mavqedan ko‘ra fazilat va mas’uliyat bilan o‘lchanadi.

Bu qarashda sabr, qanoat, namuna bo‘lish, jamiyat manfaatini ustun qo‘yish, millatni qadrlash va vatanparvarlik bir butun mezon sifatida ko‘rsatilgan. U liderlikni faqat boshqaruv qobiliyatiga bog‘lamaydi; avvalo insoniy kamolot va boshqalarga munosabatni muhim deb biladi. Shu sabab uning shaxsiy yo‘lidagi qiyinchiliklarga munosabati bilan liderlik haqidagi ta’rifi o‘rtasida mantiqiy bog‘liqlik bor: bosimlarni yengib o‘tish sabrni, tajribani qadrlash esa kamolotga intilishni ifodalashi mumkin.

Uningcha, undan o‘rganish mumkin bo‘lgan jihatlar ham shu qadriyatlar bilan bog‘liq: o‘zida bor narsani o‘zgalar bilan baham ko‘rish, har qanday sharoitda ham birovga yordam berish, vaqtni maqsadli taqsimlash va undan unumli foydalanish, millatparvar hamda vatanparvar bo‘lish. Bu fikrlar insonning shaxsiy imkoniyati faqat o‘zi uchun emasligini anglatadi. Ayniqsa, vaqtni maqsadli taqsimlash haqidagi urg‘u uning mehnat, o‘qish, ijodiy izlanish va oila oldidagi mas’uliyatni muvozanatda tutishga intilishini ko‘rsatadi.

Bo‘sh vaqtida u kitob o‘qiydi. Kitobxonlik uning qisqa bio tavsifida ham alohida qayd etilgan. Bu qiziqish maqola muallifligi bilan birga ko‘rilganda, o‘qish va yozish uning hayotidagi o‘zaro bog‘liq ikki odat ekanini ko‘rsatadi. Qaysi janr yoki mualliflarni o‘qishi haqida ma’lumot berilmagan, biroq mutolaa uning bo‘sh vaqtdagi mashg‘ulotlari orasidan aniq o‘rin olgan.

U farzandlari bilan o‘ynaydi va ularga ertak o‘qib beradi. Ota sifatidagi bu mashg‘ulot uning oiladagi ishtirokini aks ettiradi. Ertak o‘qib berish shunchaki vaqt o‘tkazish emas, balki bolalar bilan muloqot qilishning bir shakli sifatida ko‘rinadi. Kitob o‘qish bilan farzandlariga ertak o‘qib berish o‘rtasidagi bog‘liqlik ham uning mutolaani shaxsiy mashg‘ulot bilangina cheklamasligini anglatadi.

Uning yoshlar uchun maslahatida yaxshi yashash uchun kerak bo‘ladigan barcha foydali resurslardan samarali foydalanish talabi ilgari suriladi. Shuningdek, u zamonaviy dunyoqarash va milliy vatanparvarlik tuyg‘usini birinchi o‘ringa chiqarish zarur, deb hisoblaydi. Uning fikricha, yoshlarda shukronalik vaksinasi o‘zligidan andoza olib shakllanishi lozim. Bu tavsiyalar uning yosh avlodni imkoniyatdan to‘g‘ri foydalanadigan, dunyoga ochiq, o‘z milliy qadriyatlarini qadrlaydigan va shukronalik hissini tarbiyalaydigan insonlar sifatida ko‘rish istagini bildiradi.

Bugun Sobirov Bobur Zokir o‘g‘lining hayot yo‘lida pedagogika sohasi, ilmiy izlanish, tanlovlardagi natijalar, kitobxonlik va oilaviy mas’uliyat bir-birini to‘ldirib turadi. U o‘z tajribasini qiyinchilikni inkor etmaydigan, balki undan saboq chiqarishga undaydigan qarash bilan anglaydi. Respublika miqyosidagi tanlovda qo‘lga kiritilgan 1-o‘rin, 2024–2025-yillardagi xalqaro maqolalar tanlovida berilgan ikki esdalik nishoni, Mustaqillikning 30 yilligi munosabati bilan olingan nishon va xalqaro jurnallarda chop etilgan maqolalar uning izlanish hamda jamoat hayotiga e’tiborini ko‘rsatadigan aniq natijalardir.

Uning bugungi yo‘nalishida vaqtni maqsadli taqsimlash, bor imkoniyatni o‘zgalar bilan baham ko‘rish, yordamga tayyor turish va vatanparvarlikni kundalik mas’uliyat bilan bog‘lash muhim o‘rin tutadi. Farzandlariga ertak o‘qib beradigan ota, bo‘sh vaqtida kitob mutolaa qiladigan inson va pedagogika vakili sifatidagi qirralar uning qarashlarida birlashadi. Yoshlar uchun bildirgan tavsiyasi ham ayni shu uyg‘unlikka — foydali resurslardan oqilona foydalanish, zamonaviy dunyoqarashni milliy vatanparvarlik bilan birga rivojlantirish va shukronalikni ichki mezonga aylantirishga qaratilgan.

Kelgusi maqsadlar haqida alohida reja yoki muddatlar keltirilmagan bo‘lsa-da, uning mavjud faoliyati ta’lim sohasi, maqola yozish, mazmunli tajriba almashish va jamiyat manfaatini ustun qo‘yish yo‘lida davom etayotganini anglatadi. «Kimdir men haqimda fikr bildirishdan avval men bo‘lib ko‘rishi kerak» degan hayotiy qarash uning o‘z yo‘lini boshqalarning yuzaki bahosidan ko‘ra bosib o‘tilgan mehnat, mashaqqat va tajriba bilan o‘lchashini ko‘rsatadi. Shu ma’noda uning keyingi qadamlari ham avvalgi natijalardan uzilmagan, real mehnat va mas’uliyatga tayangan yo‘l sifatida namoyon bo‘ladi.