Norpulatova Kamola Baxtiyor qizi

Kamola 2008-yil 13-fevralda Samarqand viloyati Past Darg‘om tumani Qator Terak mahallasida tug‘ilgan. Uning tug‘ilgan joyi va bugungi yashash manzili bir hudud bilan bog‘liq: u hozirda ham Samarqand viloyati Past Darg‘om tumani Qator Terak mahallasida yashaydi. Shu bois mahalla uning hayot yo‘li boshlanib, davom etayotgan makon sifatida biografiyasida muhim o‘rin egallaydi.

Tug‘ilib o‘sgan va yashab kelayotgan muhit yosh insonning dunyoqarashi shakllanishida tabiiy ahamiyat kasb etadi. Kamola o‘z hayoti haqidagi ma’lumotlarda aynan ushbu hududni aniq qayd etgani uning o‘z ildizlariga bog‘liqligini ko‘rsatadi. Biroq uning qarashlari faqat yashash hududi bilan cheklanmaydi: u kasb tanlovi, jamoatchilikka oid qiziqishlar, sport va bilim musobaqalari orqali kengroq maydonda o‘zini rivojlantirishga intiladi.

Samarqand viloyatining Past Darg‘om tumanida yashar ekan, u o‘z oldiga sudya bo‘lishdek aniq maqsad qo‘ygan. Bu maqsad yashash joyidan qat’i nazar, bilim, mas’uliyat va qat’iyat talab qiladigan yo‘lni anglatadi. Uning bugungi qadamlarida tug‘ilgan mahallasi bilan bog‘liqlik hamda kelajak uchun belgilangan kasbiy niyat bir-birini to‘ldirib turadi.

Kamola bakalavr darajasida SamDU Yuridik fakultetida o‘qiydi. U yuridik sohada tahsil oladi va aynan shu yo‘nalishda o‘z kelajagini tasavvur qiladi. Bu tanlov uning maqsadi — sudya bo‘lish niyati bilan bevosita bog‘langan. Talabalik bosqichi uning uchun nazariy bilimlarni egallash, kasbning mazmunini tushunish va keyingi professional yo‘lga tayyorlanish imkoniyatidir.

U faoliyatini yaqinda boshlaganini, hozirda o‘rganuvchi ekanini ta’kidlaydi. Bu tavsifda kamtarlik va o‘z ustida ishlashga tayyorlik seziladi. Hali tajriba to‘planayotgan pallada o‘zini mutlaq tayyor mutaxassis sifatida ko‘rsatmasdan, o‘rganish jarayonining ichida ekanini tan olishi uning kasbiy mas’uliyatni anglashidan dalolat berishi mumkin.

Tanlangan soha Kamolaning liderlik haqidagi tasavvurlari bilan hamohangdir. Uning fikricha, lider bo‘lish uchun adolatlilik va kreativlik eng muhim fazilatlardir. Adolatlilik sudyalik maqsadining mazmuni bilan tutashsa, kreativlik turli vaziyatlarga bir qolipda emas, balki vaziyatni anglagan holda yondashish zaruratini bildiradi. U o‘zining har bir masalaga o‘zgacha yondashishni ma’qul ko‘rishini ham ayni shu qarash bilan bog‘laydi.

Kamola uchun o‘qish faqat diplomga eltuvchi bosqich emas, balki bo‘lajak kasbiy mas’uliyatga tayyorgarlikdir. U o‘zini yuridik sohada o‘rganuvchi sifatida ta’riflar ekan, bilim olishni davomli jarayon deb biladi. Uning sudya bo‘lish maqsadi hozirgi talabalik davrining mazmunini belgilab turuvchi aniq yo‘nalish vazifasini bajaradi.

Kamola “Zakovat” tanlovlari hamda fan olimpiadalarida qatnashgan. Ushbu ishtiroklar uning bilimni faqat dars doirasida qabul qilmasligini, savol-javob, fikrlash va musobaqa muhitida ham sinab ko‘rishga qiziqishini ko‘rsatadi. Tanlovlarda qatnashish yoshlar uchun bilimini namoyish etish bilan birga, tezkor fikrlash va jamoaviy yoki individual mas’uliyatni his qilish imkonidir.

“Zakovat” ishtirokchisi sifatidagi tajriba uning qisqa biografik tavsifiga ham kiritilgan. Bu holat mazkur mashg‘ulot Kamola uchun tasodifiy epizod emas, balki o‘zini ifodalovchi jihatlardan biri ekanini anglatadi. Fan olimpiadalaridagi qatnashuv esa uning turli bilim maydonlariga ochiqligini ifodalaydi. Berilgan ma’lumotlarda sovrin, sertifikat yoki o‘rinlar qayd etilmagan bo‘lsa-da, ishtirokning o‘zi izlanish va o‘zini sinashga tayyorlik haqida tasavvur beradi.

Bu tajribalar uning kelajakda ko‘zlagan kasbiga ham ma’lum ma’noda mos tushadi. Masalani tushunish, dalillarga e’tibor berish, muqobil fikrlarni ko‘ra olish va xulosa chiqarishga intilish yuridik tafakkur uchun ahamiyatli ko‘nikmalardandir. Kamolaning har bir masalaga o‘zgacha yondashishni yoqtirishi tanlovlardagi bilim sinovlariga bo‘lgan qiziqishi bilan uyg‘un ko‘rinadi.

Intellektual bellashuvlar unda natijadan tashqari jarayonning qadrini bilish munosabatini ham mustahkamlashi mumkin. Chunki tanlovga qatnashish tayyorgarlik, e’tibor va doimiy o‘qishni talab etadi. Bu jihatlar uning yoshlarga qaratgan “harakatdan aslo to‘xtamaslik” haqidagi maslahatining amaliy mazmuni bilan ham bog‘lanadi.

Kamolaning shakllanishida onasi motivatsiya beruvchi shaxs sifatida muhim o‘rin tutadi. U hayotida onasidan ruhiy dalda olganini qayd etadi. Yoshning ta’lim, qiziqish va kelajak rejalari yo‘lida oila ichidagi qo‘llab-quvvatlashning bunday o‘rni uning qat’iyatini mustahkamlovchi omillardan biri bo‘lishi mumkin.

Uning hayotiy shiori: “Biz oddiy yashash uchun emas, iz qoldirish uchun keldik.” Ushbu jumla Kamolaning maqsadga munosabatini aniq ifodalaydi. U iz qoldirishni oddiy shov-shuv yoki qisqa muddatli natija emas, balki o‘z ustida ishlash, jamiyatda foydali o‘rin topish va tanlagan kasbida mas’uliyatli bo‘lish bilan bog‘lashi mumkin.

Shior uning hozirgi qadamlariga mazmun beradi: oliy o‘quv yurtida o‘qish, bilim tanlovlari va fan olimpiadalarida qatnashish, jismoniy mashg‘ulotlar hamda ijtimoiy ishlarga vaqt ajratish bir yo‘nalishdagi izlanishning turli ko‘rinishlaridir. Bu yerda muhim jihat — turli mashg‘ulotlarning borligi emas, balki ularni shaxsiy o‘sish bilan bog‘lay olishi.

Onasining motivatsiyasi va o‘zining hayotiy prinsipi Kamolaning ichki tayanchlarini ko‘rsatadi. Bir tomondan, u yaqin insondan ilhom oladi; ikkinchi tomondan esa, hayotida qanday iz qoldirishni o‘z mehnati orqali belgilashga intiladi. Bu ikki manba uning sudyalik haqidagi niyatiga yetishishida ruhiy ahamiyatga ega bo‘lishi mumkin.

Kamola bo‘sh vaqtida karate, yengil atletika, kitobxonlik va ijtimoiy ishlar bilan shug‘ullanadi. Uning “Sportsevar” va “Kitobxon” sifatidagi qisqa ta’riflari mazkur qiziqishlarni umumlashtiradi. Karate va yengil atletika jismoniy faollikning ikki alohida yo‘nalishi bo‘lsa, kitobxonlik fikriy izlanishga, ijtimoiy ishlar esa odamlar va jamoa bilan bog‘lanishga xizmat qiladi.

Karate bilan shug‘ullanish intizom, muntazam mashq va o‘zini nazorat qilishni talab qiladi. Yengil atletika esa chidamlilik va harakatga e’tibor bilan bog‘liq. Kamolaning sportga vaqt ajratishi uning faol hayot tarzini qadrlashini ko‘rsatadi. Bu mashg‘ulotlar haqida musobaqa natijalari yoki sport unvonlari keltirilmagan, shuning uchun ular uning bo‘sh vaqtdagi qiziqishlari sifatida qaraladi.

Kitobxonlik uning bilim olishga intilishi bilan tabiiy ravishda uyg‘unlashadi. U o‘qishni faqat akademik majburiyat bilan cheklamasdan, mutolaani ham hayotining bir qismi deb biladi. Bu qiziqish “Zakovat” tanlovlari va fan olimpiadalaridagi ishtirok bilan bir qatorda, uning fikrlash doirasini kengaytirishga e’tibor berishini ko‘rsatadi.

Ijtimoiy ishlarga qiziqishi esa uning faqat shaxsiy maqsadlar bilan yashamasligini anglatadi. U insonlar bilan yaxshi kelishishini aytadi; shu sabab jamoaga oid mashg‘ulotlar uning tabiiy munosabatlari bilan mos keladi. Boshqalarga muammolarga ijobiy yondashishni o‘rgata olishini ta’kidlashi ham ijtimoiy munosabatlarda qo‘llash mumkin bo‘lgan qarashdir.

Kamola o‘zini ijobiy inson deb biladi. U insonlar bilan yaxshi kelishadi va har bir masalaga o‘zgacha yondashishni ma’qul ko‘radi. Bu uch jihat — ijobiylik, murosaga moyillik va noodatiy qarash — uning o‘zini qanday anglashini ifodalaydi. Ular shaxsiy munosabatlarda ham, o‘qish hamda kelajakdagi kasbiy faoliyatda ham muhim bo‘lishi mumkin.

Uning fikricha, liderlikning eng muhim fazilatlari adolatlilik va kreativlikdir. Adolatlilik boshqalarga munosabatda xolislikni, kreativlik esa yechim izlashda yangicha fikr yuritishni anglatadi. Kamola bu ikki fazilatni bir-biridan ajratmaydi: uning qarashlarida yetakchilik faqat boshqarish emas, balki to‘g‘ri va vaziyatga mos qarorlar tomon intilish sifatida namoyon bo‘ladi.

Boshqalar undan muammolarga ijobiy yondashishni o‘rganishlari mumkin, deb hisoblaydi. Bu fikr muammolarni inkor etish emas, balki ularga yechim qidirish nuqtayi nazaridan qarashni anglatishi mumkin. Ayniqsa, o‘rganuvchi davrda qiyinchiliklarni rivojlanishning tabiiy qismi sifatida qabul qilish va harakatni saqlash uning aytgan tamoyillari bilan mos keladi.

Har bir masalaga o‘zgacha yondashish istagi kreativlik haqidagi fikrining amaliy davomidir. Shu bilan birga, adolatni liderlikning asosiy fazilatlaridan biri deb bilishi uning kelajakda sudya bo‘lish rejasiga ichki mantiq beradi. Bu qarashlar hali shakllanish jarayonidagi yoshning o‘ziga qo‘ygan ma’naviy mezonlarini ko‘rsatadi.

Kamola boshqa yoshlarga harakatdan aslo to‘xtamaslikni va doimo harakatda bo‘lishni maslahat beradi. Bu murojaat uning shaxsiy yo‘li bilan bog‘liq: u bakalavr bosqichida o‘qiydi, yaqinda boshlagan yo‘nalishida o‘rganuvchi sifatida davom etadi, tanlov va olimpiadalarda qatnashadi, sport hamda mutolaaga ham vaqt ajratadi. Ya’ni uning maslahati faqat umumiy da’vat emas, balki o‘zi qadrlayotgan faol munosabatning ifodasidir.

Doimo harakatda bo‘lish uning talqinida faqat jismoniy faollikni anglatmaydi. Karate va yengil atletika bunda bevosita misol bo‘la oladi, biroq bilim olish, kitob o‘qish, ijtimoiy ishlarda qatnashish va maqsad sari intilish ham harakatning boshqa ko‘rinishlaridir. Shu jihatdan uning maslahatida insonning o‘z ustida to‘xtovsiz ishlashi haqidagi fikr mujassam.

Kamola muammolarga ijobiy yondashish mumkinligini ham ta’kidlaydi. Bu qarash yoshlarga qaratilgan maslahat bilan birlashganda, qiyinchilik paytida ortga chekinmaslik, ijobiy yechimlarni izlash va maqsadni ko‘zdan qochirmaslik tamoyiliga aylanadi. Bunday yondashuv uning hayotiy shiori mazmuniga ham mos: iz qoldirish niyati kundalik izlanish va davomli harakatni talab qiladi.

Uning bugungi tajribasi hali boshlang‘ich bosqichda bo‘lsa-da, bergan maslahatining asosida o‘rganishdan qo‘rqmaslik bor. Kamola o‘zini tayyor yakunga yetgan inson emas, balki izlanayotgan yosh sifatida ko‘rsatadi. Shuning uchun uning murojaati boshqalardan mukammallikni emas, yo‘lni davom ettirishni talab qiladi.

Norpulatova Kamola Baxtiyor qizining bugungi yo‘li Samarqand viloyati Past Darg‘om tumanidagi yashash muhitidan SamDUdagi bakalavr bosqichigacha davom etayotgan izlanishlar bilan belgilanadi. U o‘zini yuridik sohada o‘rganuvchi deb biladi, shu bilan birga “Zakovat” tanlovlari, fan olimpiadalari, karate, yengil atletika, kitobxonlik va ijtimoiy ishlarda qatnashish orqali turli tajribalarni jamlamoqda. Bu qadamlar uning qiziqish doirasi kengligini ko‘rsatadi.

Uning qarashlarida adolatlilik, kreativlik, ijobiy yondashuv va insonlar bilan yaxshi kelisha olish alohida o‘rin tutadi. Onasidan olgan motivatsiya hamda “Biz oddiy yashash uchun emas, iz qoldirish uchun keldik.” degan shior uning maqsadlari uchun ruhiy tayanch bo‘lib xizmat qiladi. Kamola sudya bo‘lish niyatini aynan shunday prinsiplar asosida ko‘radi.

Hozirgi o‘rganuvchi bosqichidan kelib chiqib, uning eng muhim vazifasi bilim va tajribasini izchil oshirib borishdir. Harakatdan aslo to‘xtamaslik haqidagi maslahatini o‘z yo‘lida davom ettirar ekan, u belgilagan maqsadiga tayyorgarlikni kundalik mehnat, o‘qish va shaxsiy rivojlanish bilan mustahkamlashga intiladi. Bu intilish uning bo‘lajak sudyalik maqsadini real va mas’uliyatli yo‘nalish sifatida bog‘lab turadi.